Mesken ve İşyerlerinde Elektrik Güç Artırımı Proje ve Prosedürleri
Elektrik güç artırımı, bir abonenin (mesken veya ticari/sanayi) mevcut elektrik sözleşmesinde belirtilen kurulu gücün, yeni ihtiyaçları (yüksek güç çeken cihaz eklenmesi, makine parkı genişletilmesi vb.) karşılamak amacıyla yasal yollarla yükseltilmesi işlemidir. Bu işlem, sadece idari bir dilekçe süreci değil, aynı zamanda detaylı mühendislik hesaplarını ve tesisat revizyonunu gerektiren teknik bir projedir.
1. Güç Artırımının Gerekçesi ve Riskleri
Neden Güç Artırılır?
- Yeni Yükler: Klima, elektrikli şofben, indüksiyonlu ocak gibi yüksek güç tüketen cihazların eklenmesi.
- İş Yeri Büyümesi: Üretim kapasitesini artırmak için yeni makinelerin veya trifaze (üç fazlı) sistem gerektiren ekipmanların kurulması.
- Usulsüz Tüketimin Önlenmesi: Sözleşme gücünün düzenli olarak aşılması durumunda, dağıtım şirketinin uygulayacağı yüksek bedelli cezai faturalardan kaçınmak.
Güç Artırımı Yapmamanın Riskleri:
- Sık sık sigorta (şalter) atması.
- Kabloların aşırı ısınması ve yangın riski.
- Voltaj düşümleri (gerilim düşümü) nedeniyle cihazlarda performans kaybı veya arıza.
- Dağıtım şirketi tarafından güç aşımı tespiti sonucu yüksek ceza faturası veya enerji kesintisi.
2. Güç Artırım Sürecinin Temel Adımları
Elektrik güç artırım süreci, genellikle yedi temel aşamadan oluşur ve Türkiye’de bu süreç, bulunulan bölgedeki Elektrik Dağıtım Şirketi (EDAŞ) tarafından yönetilir ve onaylanır.
| Aşama | İşlem | Sorumlu Kurum/Kişi |
| 1. İhtiyaç Analizi | Mevcut tesisatın incelenmesi ve yeni toplam kurulu gücün belirlenmesi. | Elektrik Mühendisi / Yetkili Fen Adamı |
| 2. Proje Hazırlığı | Yeni güce uygun Elektrik İç Tesisat Projesi‘nin çizilmesi ve teknik hesapların yapılması. | Yetkili Elektrik Mühendisi (SMM Belgeli) |
| 3. Dağıtım Şirketi Başvurusu | Proje ve gerekli evraklarla EDAŞ’a Güç Artırım Talebi‘nin iletilmesi. | Abone / Mühendislik Firması |
| 4. Teknik İnceleme ve Onay | Projenin, trafo/hat kapasitesine ve yönetmeliklere uygunluğunun EDAŞ tarafından kontrolü. | Dağıtım Şirketi (EDAŞ) Proje Birimi |
| 5. Tesisat Uygulaması | Onaylanan projeye uygun olarak pano, kablo ve koruma elemanlarının revize edilmesi. | Yetkili Elektrik Taahhüt Firması |
| 6. Kabul ve Muayene | Uygulamanın projeye uygunluğunun EDAŞ tarafından yerinde kontrolü (Kabul işlemi). | Dağıtım Şirketi (EDAŞ) Kontrol Birimi |
| 7. Sözleşme Revizyonu | Yeni güvence bedelinin ödenmesi ve Sözleşme Gücünün resmi olarak yükseltilmesi. | Abone / Dağıtım Şirketi |
3. Kritik Aşama: Elektrik Güç Artırım Projesi
Özellikle 9 kW üzeri güç artırımı talepleri (veya işyerleri için neredeyse her güç artırımı), yetkili bir Elektrik Mühendisi (SMM Belgeli) tarafından hazırlanan bir projenin sunulmasını zorunlu kılar.
Proje İçeriği ve Hesaplamalar:
- Yük Hesabı (Takat Hesabı): Tüm yeni ve mevcut elektrikli cihazların kurulu güçleri toplanarak ve eş zamanlılık faktörleri uygulanarak tesisin toplam talep edeceği güç (kVA veya kW) hesaplanır.
- Gerilim Düşümü Kontrolü: Yeni kablo kesitlerinin, en uzaktaki yüke kadar gerilimin izin verilen limitlerin (Vdüşüm) dışına çıkmamasını sağlamak için hesaplanması.
- Kısa Devre Akımı Hesabı: Tesisatta oluşabilecek en yüksek kısa devre akımı hesaplanır ve kullanılacak şalterlerin (sigorta) bu akımı güvenle kesebilecek kapasitede olduğu teyit edilir.
- Tek Hat Şeması: Tesisatın ana şebekeden başlayarak panolara ve yüklere kadar olan bağlantılarını gösteren teknik çizim revize edilir.
- Pano ve Koruma Elemanı Seçimi: Yeni güce uygun ana şalter (sigorta), sayaç, kablo kesitleri ve topraklama/koruma sistemlerinin detayları belirlenir.
Önemli Not: Proje, Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği ve ilgili ulusal standartlara tam olarak uygun olmak zorundadır.
4. Gerekli Evraklar (Genel Liste)
Dağıtım şirketleri bölgeden bölgeye ve tesisat türüne göre ek evrak isteyebilse de, genel olarak istenen belgeler şunlardır:
| Evrak Türü | Meskenler İçin | Ticari/Sanayi Tesisleri İçin |
| Mülkiyet Belgesi | Tapu Fotokopisi veya Kira Kontratı | Tapu Fotokopisi veya Kira Kontratı |
| Kimlik/Yetkili Bilgisi | Abone Kimlik Fotokopisi | Yetkili Kişi Kimlik Fotokopisi |
| Ticari Belgeler | (Gerekmez) | Vergi Levhası, Ticaret Sicil Gazetesi, İmza Sirküleri, Faaliyet Belgesi |
| Proje/Teknik Belge | Güç Artırım Projesi (Genellikle 9 kW üzeri veya trifaze geçişte zorunlu) | Güç Artırım Projesi (Çoğu zaman zorunlu) |
| Mevcut Durum | Son Elektrik Faturası, Abonelik Numarası | Son Elektrik Faturası, Abonelik Numarası |
| Diğer | DASK Poliçesi (Zorunlu Deprem Sigortası) | Vekaletname (İşlemi bir vekil yapıyorsa) |
5. Maliyet Kalemleri
Güç artırım maliyeti birkaç ana kaleme ayrılır:
- Mühendislik ve Proje Ücreti: Yetkili mühendisin keşif, hesaplama, çizim ve proje onay takip hizmeti bedeli.
- Tesisat Uygulama (Tadilat) Maliyeti: Yeni kablo, pano, şalter ve işçilik masrafları. (Eski tesisatın tamamen yenilenmesi gerekebilir.)
- Dağıtım Şirketi Bedelleri:
*Güvence Bedeli Farkı: Yeni sözleşme gücüne göre hesaplanan güvence bedeli ile eski güvence bedeli arasındaki fark ödenir. (Bu, sözleşme feshedildiğinde iade edilen bir teminattır.)
*Proje Onay ve Kontrol Ücretleri: EDAŞ tarafından alınan hizmet bedelleri. - Altyapı Bedelleri (Çok Yüksek Güçlerde): Talep edilen güç çok yüksekse ve mevcut trafo veya şebeke hattı yetersiz kalıyorsa, trafo değişimi/kapasite artırımı veya hat güçlendirme maliyetleri aboneden talep edilebilir (özellikle sanayi tesisleri için geçerlidir).
Bu adımların tamamlanması, tesisatın yeni güce uygun, güvenli ve yasal hale getirilmesini sağlar. Projeye başlarken, tüm süreci sizin için yönetebilecek bir firma ile çalışmanız, sürecin hızlı ve sorunsuz ilerlemesi açısından EnginElektrikProje olarak bizden teklif alarak projenizi sizin için biz yönetelim size teslim edelim.
